Viết báo cáo tìm hiểu về chùm ca dao hài hước hoặc than thân

Có lẽ mỗi chúng ta đều trải qua một tuổi thơ gắn liền với những bài ca dao, tục ngữ mẹ thường hát. Cao dao đã gắn bó một cách mật thiết và sâu sắc trong cuộc đời mỗi con người. Hãy cùng đến với bài báo cáo tìm hiểu về chùm ca dao hài hước hoặc than thân để hiểu rõ hơn về chùm ca dao này nhé!


Dàn ý Báo cáo tìm hiểu về chùm ca dao hài hước hoặc than thân


1. Đặt vấn đề

- Ca dao là gì? (Là lời thơ trữ tình mang đậm chất dân gian, được truyền miệng dưới dạng những câu hát vu vơ không theo một nhịp điệu nhất định nhưng dễ nhớ, dễ thuộc)

- Chùm ca dao hài hước là gì? (Chùm ca dao hài hước là những bài ca dao chứa đựng những yếu tố gây cười, hài hước nhằm mục đích giải trí, bên cạnh đó còn ẩn dụ ý nghĩa phê phán những hiện tượng đáng cười trong cuộc sống)

- Chùm ca dao than thân là gì? (Chùm ca dao than thân thường là những bài ca dao diễn tả nỗi niềm đau khổ, chua xót, cay đắng đi đôi với tình cảm yêu thương, chung thủy,… của con người trong xã hội phong kiến cũ. Đồng thời, còn tô đậm nét đẹp tâm hồn của người lao động trong từng câu ca)


2. Giải quyết vấn đề

a. Định hướng, phương pháp nghiên cứu

Nghiên cứu dựa trên những thành tựu, ý nghĩa mà những bài ca dao đã mang lại cho con người và đời sống.

- Tìm hiểu kỹ về các bài ca dao thuộc chủ đề hài hước hoặc than thân

- Phương pháp nghiên cứu: phân tích – tổng hợp

b. Triển khai luận điểm chính

*Ca dao than thân

- Giá trị nội dung:

+ Bộc lộ nỗi niềm chua xót, đắng cay, tủi nhục trước tình cảnh, số phận cơ cực, đáng thương

+ Tình cảm chung thủy, sắt son

+ Là những tiếng hát cất lên từ những cuộc đời còn nhiều xót xa, đắng cay

+ Nhưng vẫn đằm thắm, ân cần với đời của con người Việt Nam

+ Lên án xã hội phong kiến thối nát

=> Tô đậm vẻ đẹp con người.

- Giá trị nghệ thuật:

+ Sử dụng các biện pháp nghệ thuật: so sánh, ẩn dụ, nhân hóa,…

+ Lời thơ ngắn ngọn nhưng giàu cảm xúc

+ Ngôn ngữ gần gũi, giản dị, giàu hình ảnh, lời ăn tiếng nói hằng ngày

+ Mang đậm sắc thái dân gian

* Ca dao hài hước

- Giá trị nội dung:

+ Chứa đựng những yếu tố gây cười, qua đó lên án và phê phán xã hội, thời đại

+ Thể hiện những quan niệm, trí thông minh, khiếu hài hước, niềm tin, sự lạc quan của con người trước cuộc đời gian truân, vất vả.

+ Có hai loại:

- Ca dao tự trào: nhà văn hoặc người lao động tự lấy bản thân hoặc cái nghèo của mình để chế giễu, mua vui, thi vị hóa cái nghèo, đồng thời cũng như là lời động viên, an ủi bản thân trước sự nghèo khổ.

- Ca dao châm biếm: Dựng cảnh một cách tài tình, tinh tế cùng cường điệu phóng đại từ đó tạo ra những câu chuyện hài hước, hóm hỉnh. Có thể xem những câu hát châm biếm ấy là nét đặc trưng và mang đậm hồn của nghệ thuật dân tộc Việt Nam.

=> Đều tạo tiếng cười giải trí hay chế giễu những thói hư, tật xấu. Đồng thời cũng lên án, phê phán những hạng người xấu xa trong xã hội.

- Giá trị nghệ thuật:

+ Sử dụng các biện pháp nghệ thuật như: phóng đại, đối lập, chơi chữ, nói ngược, nói quá,…

+ Ngôn ngữ gần gũi, giản dị, giàu hình ảnh, lời ăn tiếng nói hằng ngày

+ Mang đậm sắc thái dân gian

c. Kết luận

d. Tài liệu tham khảo

Viết báo cáo tìm hiểu về chùm ca dao hài hước hoặc than thân

Viết báo cáo tìm hiểu về chùm ca dao hài hước hoặc than thân

“Mẹ nuôi con biển hồ lai láng,

Con nuôi mẹ tính tháng tính ngày”

Có lẽ mỗi chúng ta đều trải qua một tuổi thơ gắn liền với những bài ca dao, tục ngữ mẹ thường hát. Cao dao đã gắn bó một cách mật thiết và sâu sắc trong cuộc đời mỗi con người.

Ca dao được biết đến là thể thơ dân gian của Việt Nam, được truyền miệng từ đời này sang đời khác. Tuy không theo một nhịp điệu nhất định nhưng lại khiến người ta phải ấn tượng, nhớ mãi, dễ nhớ và dễ thuộc. Qua những câu hát, ca dao là tình cảm, đời sống tinh thần, tâm tư của nhân dân đặc biệt là người lao động, trong các mối quan hệ như tình yêu đôi lứa, tình thân, tình yêu quê hương, đất nước, dân tộc hay chỉ đơn giản là tình bạn bè, làng xóm gắn kết,… Những bài ca dao thường được viết theo thể thơ lục bát với lối viết, ngôn ngữ và hình ảnh giản dị, chân thật, đời thường, gần gũi với đời sống sinh hoạt của người lao động, kết hợp cùng giọng thơ mang đậm âm hưởng dân gian. Có thể thấy, ca dao là một phần quan trọng trong đời sống tinh thần của nhân dân Việt Nam ta từ xưa đến nay. Là tiếng lòng của người dân lao động trong xã hội cũ và cũng là nơi giãi bày những tâm tư thầm kín một cách tinh tế nhất.
Nhắc đến ca dao đồng hành trong tuổi thơ của chúng ta không thể không kể đến thể loại ca dao hài hước. Ca dao hài hước là những bài ca dao chứa đựng những yếu tố gây cười, hài hước nhằm mục đích giải trí, bên cạnh đó còn ẩn dụ ý nghĩa phê phán những hiện tượng đáng cười trong cuộc sống.

Mục đích chính của những bài ca dao hài hước nhằm tạo ra tiếng cười giải trí, giảm bớt sự mệt mỏi, vất vả, tẻ nhạt của đời sống hàng ngày, nhưng ẩn sâu đó là tiếng cười phê phán, chế giễu những thói hư tật xấu, đồng thời cũng là những lời an ủi, động viên người lao động, khích lệ họ vượt qua mọi khó khăn, vất vả của cuộc đời.

Ca dao hài hước thường chứa đựng những yếu tố nghệ thuật mang tính chất phóng đại, đối lập, chơi chữ, nói ngược, nói quá,…kết hợp cùng ngôn ngữ gần gũi, giản dị, giàu hình ảnh, mang đậm sắc thái dân gian và lời ăn tiếng nói hằng ngày. Qua đó, nó thường được chia làm hai loại chính là ca dao tự trào và ca dao châm biếm.

Ở ca dao tự trào, ta thường bắt gặp hình ảnh nhà văn hoặc người lao động tự lấy bản thân hoặc cái nghèo của mình để chế giễu, mua vui, thi vị hóa cái nghèo, đồng thời cũng như là lời động viên, an ủi bản thân trước sự nghèo khổ. Ta có thể dễ dàng hình dung qua bài ca dao tự trào nổi tiếng của Nguyễn Khuyến

“Làm trai cho đáng sức trai,

Khom lưng chống gối, gánh hai hạt vừng.”

Bài ca dao đã khắc họa nên bức tranh hài hước, thú vị, kết hợp các thủ pháp nghệ thuật phóng đại kết hợp đối lập nhằm phê phán, lên án những kẻ siêng ăn, nhát làm. Phận là một nam nhân trai tráng nhưng lại lười biếng, nhu nhược, có một cơ thể yếu ớt, không gánh vác được trọng trách lớn lao trong gia đình và xã hội.

Ca dao châm biếm là những bài ca dao sử dụng thủ pháp nghệ thuật khắc họa, dựng cảnh một cách tài tình, tinh tế cùng cường điệu phóng đại từ đó tạo ra những câu chuyện hài hước, hóm hỉnh. Có thể xem những câu hát châm biếm ấy là nét đặc trưng và mang đậm hồn của nghệ thuật dân tộc Việt Nam. Những câu hát ấy thường phơi bày những hiện thực cuộc sống, từ đó, lên án và phê phán những thói hư tật xấu, hạng người hay sự việc đáng chê cười của xã hội.

“Còn duyên, kén cá chọn canh

Hết duyên, ếch đực cua kềnh cũng vơ.

Còn duyên kén những trai tơ

Hết duyên ông lão cũng vơ làm chồng”

Bài ca dao ý muốn châm biếm những người khó tính, kén cá chọn canh một cách khôn hợp lí trong chuyện tình cảm. Họ giữ một thái độ bảo thủ, kén chọn, cố chấp, không biết tự lượng sức mình mà đi chê bai, coi thường người khác, thà chịu ế còn hơn dành thời gian tìm hiểu một người. Khi tuổi già đến vẫn còn đơn thân một mình, cha mẹ đã qua đời chỉ còn một mình, để rồi lại tiếc nuối muộn màng, có khi lại còn vớ đại một ông lão làm chồng.

Tóm lại, ca dao dân ca mang đã tạo nên đời sống tinh thần của mỗi con người, dân tộc Việt Nam ta. Nó gắn liền với tuổi thơ, mang đến cho ta những bài học quý giá về cách đối nhân xử thế, là niềm tin, động lực thúc đẩy người lao động vươn lên trong cuộc sống lao động vất vả và cực nhọc. Trải qua hàng nghìn năm phát triển, ca dao vẫn luôn giữ được nét đẹp, bản chất vốn có của nó mà không bị đổi thay hay lạm dụng.

admin
3/1/2024
Đánh giá bài viết
icon-make-question icon-make-question