Soạn văn 8 bài Lá cờ thêu sáu chữ vàng ngắn nhất

Hướng dẫn Soạn văn 8 bài Lá cờ thêu sáu chữ vàng ngắn nhất. Trả lời toàn bộ câu hỏi trong SGK Ngữ văn 8 Kết nối tri thức chi tiết, đầy đủ bám sát chương trình học


I. Tìm hiểu chung về tác phẩm


1. Tác giả Nguyễn Huy Tưởng

- Nguyễn Huy Tưởng (1912 - 1960) là một nhà văn, nhà viết kịch Việt Nam nổi tiếng. Ông là tác giả của những tiểu thuyết lịch sử, vở kịch lớn như: Vũ Như Tô, Đêm hội Long Trì, Bắc Sơn, Sống mãi với thủ đô.

- Văn của ông luôn mộc mạc, giản dị và gần gũi với cuộc sống con người. Trong những trang văn của Nguyễn Huy Tưởng luôn chất chứa đầy chất thơ của cuộc sống cùng với đó là những bài ca về tình yêu thương con người, đồng loại. Nguồn cảm hứng lớn nhất trong các tác phẩm của ông thiên về khai thác lịch sử. Ông viết văn để thể hiện tinh thần yêu nước.


2. Tác phẩm Lá cờ thêu sáu chữ vàng

a. Thể loại và xuất xứ của tác phẩm

- Lá cờ thêu sáu chữ vàng thuộc thể loại truyện lịch sử

- Tác phẩm Lá cờ thêu sáu chữ vàng ra đời năm 1960. Đây là khoảng thời gian mà nước ta đang gồng mình kháng chiến chống lại giặc Mỹ.

- Văn bản trên đây thuộc phần 3 của tác phẩm.

b. Phương thức biểu đạt và người kể chuyện

- Văn bản Lá cờ thêu sáu chữ vàng có phương thức biểu đạt là tự sự.

- Văn bản được kể theo ngôi thứ ba.

c. Bố cục tác phẩm

Văn bản được chia làm 3 phần:

- Phần 1: Từ đầu đến “nhưng lại e phạm thượng”: Hoài Văn xin xuống bến họp bàn việc nước nhưng không được chấp thuận.

- Phần 2: Tiếp đến “thưởng cho em ta một quả”: Hoài Văn xông xuống bến Bình Than xin đánh.

- Phần 3: Còn lại: Tâm trạng của Hoài Văn.

d. Nội dung và giá trị của tác phẩm

* Nội dung:

Lá cờ thêu sáu chữ vàng khắc họa hình ảnh người anh hùng nhỏ tuổi Hoài Văn với tinh thần yêu nước bất diệt. Qua đó khơi dậy biết bao dòng cảm xúc trong tâm hồn những người con yêu nước và giúp người đọc hiểu thêm về lịch sử đất nước Việt Nam anh hùng.

* Giá trị nghệ thuật:

Bằng sức tưởng tượng phong phú, ca từ giàu chất biểu cảm, lập luận chặt chẽ, tác phẩm chinh phục tấm lòng người đọc biết ơn, ghi công người anh hùng dân tộc với tinh thần yêu nước quật cường.


II. Trả lời câu hỏi sách giáo khoa

Soạn văn 8 bài Lá cờ thêu sáu chữ vàng ngắn nhất

Trước khi đọc 


Câu 1 trang 10 SGK Ngữ văn 8 tập 1

Chia sẻ cảm nghĩ của em về người anh hùng nhỏ tuổi Trần Quốc Toản (qua các tài liệu lịch sử, sách báo, phim ảnh, … mà em đã đọc, đã xem)

Lời giải:

Trần Quốc Toản là một vị anh hùng nhỏ tuổi, tài đức vẹn toàn của dân tộc ta. Câu chuyện bóp nát quả cam của ông đến giờ vẫn được lưu truyền và được người đời khen ngợi. Ông chính là tấm gương về lòng dũng cảm cùng tinh thần yêu nước mãnh liệt.


Câu 2 trang 10 SGK Ngữ văn 8 tập 1

Ngoài Trần Quốc Toản, em còn biết thêm nhân vật thiếu nhi lỗi lạc nào trong lịch sử?

Lời giải:

Ngoài Trần Quốc Toản, em còn biết thêm nhân vật thiếu nhi lỗi lạc Trạng nguyên Nguyễn Hiền trong lịch sử. Ông là người vừa có tài năng lỗi lạc, vừa có ý chí kiên trì vượt khó.

Đọc văn bản 


Câu 1 trang 11 SGK Ngữ văn 8 tập 1

Hoài Văn có những suy nghĩ gì khi thấy các vương hầu họp bàn việc nước?

Lời giải:

Khi thấy các vương hầu họp bàn việc nước, Hoài Văn đã đoán được ý định của các vị quan quân, chàng muốn được xuống thuyền rồng bàn việc nước, quỳ trước mặt và xin quan gia cho đánh.


Câu 2 trang 12 SGK Ngữ văn 8 tập 1

Điều gì sẽ xảy ra khi Hoài Văn có hành động vượt khuôn phép?

Lời giải:

Khi Hoài Văn có hành động vượt khuôn phép có thể phạm thượng và sẽ phải chịu tội chết.


Câu 3 trang 13 SGK Ngữ văn 8 tập 1

Hoài Văn giải thích như thế nào về hành động của mình?

Lời giải:

Hoài Văn tự biết mình mang tội lớn nhưng chàng cho rằng khi đất nước lâm nguy, đến đứa trẻ cũng phải biết lo nghĩ.


Câu 4 trang 13 SGK Ngữ văn 8 tập 1

Thái độ của Trần Quốc Toản thể hiện như thế nào qua lời nói?

Lời giải:

Thái độ của chàng rất tức giận, cương quyết được thể hiện qua lời nói.


Câu 5 trang 13 SGK Ngữ văn 8 tập 1

Cách nhà vua xử lí hành động của Trần Quốc Toản có đúng như dự đoán của em không?

Lời giải:

Cách nhà vua xử lí hành động của Trần Quốc Toản khác với dự đoán của em, vua không những không ban cho Quốc Toản tội chết mà còn tặng chàng một quả cam.

Sau khi đọc


Câu 1 trang 15 SGK Ngữ văn 8 tập 1

Hãy tóm tắt nội dung của văn bản và cho biết câu chuyện dựa trên bối cảnh của sự kiện lịch sử nào.

Lời giải:

Khi biết vua đang bàn việc dưới thuyền cùng các vương hầu, Trần Quốc Toản giằng co với lính canh chạy xuống thuyền rồng xin Vua cho đánh, rồi đặt thanh gươm lên gáy chịu tội. Vua không những tha tội mà còn ban cho Quốc Toản cam quý vì Vua thấy cậu còn trẻ mà đã biết lo việc nước. Vì bị Vua xem là trẻ con và căm giận khi nghĩ tới quân giặc đang lăm le đè đầu cưỡi cổ dân mình, Quốc Toản vô tình bóp nát quả cam.


Câu 2 trang 15 SGK Ngữ văn 8 tập 1

Hoài Văn Hầu Trần Quốc Toản có tâm trạng như thế nào khi phải đứng trên bờ nhìn quang cảnh một sự kiện đặc biệt đang diễn ra ở bến Bình Than?

Lời giải:

Hoài Văn Hầu Trần Quốc Toản cảm thấy sốt ruột và lo lắng không yên khi phải đứng trên bờ nhìn quang cảnh một sự kiện đặc biệt đang diễn ra ở bến Bình Than.


Câu 3 trang 15 SGK Ngữ văn 8 tập 1

Khi bị quân Thánh Dực ngăn cản xuống bến gặp vua, Trần Quốc Toản có hành động gì khác thường? Vì sao Trần Quốc Toản có hành động như vậy?

Lời giải:

Khi bị quân Thánh Dực ngăn cản xuống bến gặp vua, Trần Quốc Toản có hành động tuốt gươm quát lớn, gây náo động cả bến sông do chàng đã phải chờ quá lâu, vừa lo lắng vừa sốt ruột nên không chờ được nữa.


Câu 4 trang 15 SGK Ngữ văn 8 tập 1

Chứng kiến hành động và nghe lời tâu bày của Trần Quốc Toản, vua Thiệu Bảo có thái độ và cách xử lý như thế nào? Thái độ và cách xử lý đó cho thấy điều gì ở vị vua này?

Lời giải:

Vua Thiệu Bảo gật đầu, mỉm cười, không những không ban chết mà còn nể tình Trần Quốc Toản còn trẻ mà biết lo lắng cho vua, cho đất nước nên đã thứ tội và tặng chàng một quả cam.

→ Đây là một vị vua đức độ anh minh, xét sự việc dựa trên cả lý lẫn tình, trân trọng chí khí và nỗi lòng quan tâm đến việc dân, việc nước của người trẻ.


Câu 5 trang 15 SGK Ngữ văn 8 tập 1

Trong lời người kể chuyện đôi chỗ xen vào những ý nghĩ thầm kín của nhân vật Trần Quốc Toản. Hãy nêu một vài trường hợp và phân tích tác dụng của sự đan xen đó.

Lời giải:

Đoạn Hoài Văn đỡ lấy cam vua ban, lủi thủi bước lên bờ và uất ức nghĩ đến đám quân Thánh Dực, nung nấu ý định chiêu binh mãi mã: “Hoài Văn đỡ lấy quả cam, tạ ơn vua...càng bóp mạnh.” → Tác dụng: khiến cho câu chuyện trở nên sinh động và chân thực hơn.


Câu 6 trang 15 SGK Ngữ văn 8 tập 1

Những nét tính cách nào của Trần Quốc Toản được thể hiện qua lời đối thoại với các nhân vật khác trong truyện?

Lời giải:

Qua lời đối thoại với các nhân vật khác trong truyện, ta có thể thấy Trần Quốc Toản là một chàng thiếu niên khảng khái và bộc trực, còn nhỏ nhưng đã đau đáu chuyện nước nhà.


Câu 7 trang 15 SGK Ngữ văn 8 tập 1

Trong truyện này, ngôn ngữ người kể chuyện và ngôn ngữ nhân vật đều mang đậm màu sắc lịch sử. Hãy nêu một số ví dụ và cho biết tác dụng.

Lời giải:

Ví dụ như một số từ ngữ Hán Việt thời xưa dùng để mô tả sự vật, sự việc thời kỳ phong kiến lịch sử: vua, phạm thượng, thượng lệnh, tôn thất, bệ kiến, quân pháp vô thân.

→ Tác dụng: Khiến cho câu chuyện sinh động và chân thực, làm rõ được bối cảnh lịch sử lúc bấy giờ


Câu 8 trang 15 SGK Ngữ văn 8 tập 1

Hãy khái quát chủ đề của văn bản và cho biết căn cứ vào đâu em khái quát như vậy.

Lời giải:

Chủ đề của văn bản là: tấm lòng yêu nước, căm thù giặc của người anh hùng nhỏ tuổi Trần Quốc Toản.

Căn cứ vào nhân vật chính và các tình tiết xảy ra trong câu chuyện em có thể khái quát như vậy.

Vũ Hồng Nhung
29/11/2023
Đánh giá bài viết
icon-make-question icon-make-question