Soạn văn 8 bài Thiên nhiên và hồn người lúc sang thu ngắn nhất

Hướng dẫn Soạn văn 8 bài Thiên nhiên và hồn người lúc sang thu ngắn nhất. Trả lời toàn bộ câu hỏi trong SGK Ngữ văn 8 Chân trời sáng tạo chi tiết, đầy đủ bám sát chương trình học


I. Tìm hiểu chung về tác phẩm


1. Tác giả Vũ Nho

Tác giả Vũ Nho, sinh năm 1948, quê ở tỉnh Ninh Bình. Ông là một nhà nghiên cứu và phê bình văn học nổi tiếng.


2. Tìm hiểu tác phẩm Thiên nhiên và hồn người lúc sang thu

a. Thể loại và xuất xứ 

Văn bản Thiên nhiên và hồn người lúc sang thu thuộc thể loại văn bản nghị luận, được trích Đi giữa miền thơ của NXB Văn học, năm 1999.

b. Bố cục bài Thiên nhiên và hồn người lúc sang thu

Gồm 3 phần:

+ Phần 1: Từ đầu đến “chúng ta sẽ nói lời:” Hình như Thu đã về” - Cảm nhận về thiên nhiên lúc giao mùa, tín hiệu báo thu về.

+ Phần 2: Tiếp đến “ở hai khổ thơ trên” - Cảm nhận về quang cảnh trời đất lúc vào thu.

+ Phần 3: Còn lại - Những biến chuyển âm thầm của tạo vật và suy ngẫm về cuộc đời người lúc chớm thu.

c. Nội dung và giá trị nghệ thuật

* Nội dung:

- Văn bản là lời cảm nhận sâu sắc của tác giả Vũ Nho đối với thiên nhiên và hồn người trong bài thơ Sang Thu. – Hữu Thỉnh.

* Giá trị nghệ thuật

-Tự sự kết hợp với miêu tả và biểu cảm.

- Lựa lời văn giàu hình ảnh, cảm xúc.


II. Trả lời câu hỏi sách giáo khoa

Soạn văn 8 bài Thiên nhiên và hồn người lúc sang thu ngắn nhất

Chuẩn bị đọc


Câu hỏi trang 62 SGK Ngữ văn 8 tập 1

Ghi lại một vài cảm nhận của em khi đọc bài thơ Sang thu của Hữu Thỉnh (Ngữ văn 7 tập một, bộ sách Chân trời sáng tạo) trước khi đọc văn bản này.

Lời giải:

Em thấy bài thơ Sang thu của Hữu Thỉnh rất hay và độc đáo, đã thể hiện được cái tài trong cách viết và cái tinh tế trong cảm nhận của tác giả.

Trải nghiệm cùng VB 


Câu 1 trang 63 SGK Ngữ văn 8 tập 1

Việc nêu ba câu hỏi liên tiếp có tác dụng gì?

Lời giải:

Việc nêu ba câu hỏi liên tiếp có tác dụng gợi tính tò mò, cho thấy sự bất ngờ, ngỡ ngàng trước những dấu hiệu sang thu đồng thời tăng tính biểu cảm cho bài thơ.


Câu 2 trang 64 SGK Ngữ văn 8 tập 1

Em hiểu thế nào về nhận xét “khổ thơ thứ ba là cái gốc của cây thơ đó”?

Lời giải:

Nhận xét “khổ thơ thứ ba là cái gốc của cây thơ đó” đã chỉ rõ nguyên nhân của sự bất ngờ, ngỡ ngàng của nhà thơ trước các dấu hiệu giao mùa. Khổ thơ đem đến cho bài thơ một vẻ đẹp mới, làm trọn vẹn thêm cái ý sang thu của hồn người chưa thật sự rõ ở hai khổ thơ trên.

Suy ngẫm và phản hồi 


Câu 1 trang 65 SGK Ngữ văn 8 tập 1

Xác định hệ thống luận điểm, lí lẽ, bằng chứng của văn bản.

Lời giải:

Bài thơ được chia làm 4 luận điểm với hệ thống lí lẽ đầy đủ.

* Luận điểm 1: Mùa thu đến một cách đột ngột và bất ngờ:

- Bắt đầu là hương ổi thơm nao nức.

- Sương chùng chình qua ngõ.

- Tác giả không tin mùa thu đã về: “Hình như thu đã về”.

* Luận điểm 2: Cảm nhận thực về mùa thu:

- Tác giả quan sát thiên nhiên ở không gian rộng lớn hơn.

- Thấy được sự đổi thay của các sự vật:

+ Dòng sông khác ngày thường.

+ Chim bắt đầu vội vã.

+ Đám mây chuyển mình.

* Luận điểm 3: Những dấu hiệu rõ ràng của mùa thu.

- Mùa thu được cảm nhận bằng cả kinh nghiệm lẫn suy ngẫm.

- Tác giả nhận ra sự khác thường của mưa, nắng, sấm, chớp...

* Luận điểm 4: Cảm nhận, suy nghĩ, tình cảm của tác giả đối với mùa thu.

- Sự thay đổi của con người khi sang thu.

- Nhan đề thấm vào cảnh vật và con người.


Câu 2 trang 65 SGK Ngữ văn 8 tập 1

Nêu luận đề của văn bản. Dựa trên cơ sở nào em xác định như vậy?

Lời giải:

Luận đề của văn bản là Sự thay đổi của con người và thiên nhiên trong buổi giao mùa từ hạ sang thu. Dựa vào nhan đề của văn bản, đoạn kết và cách trình bày của các đoạn văn mà em xác định như vậy.


Câu 3 trang 65 SGK Ngữ văn 8 tập 1

Phân tích mối liên hệ giữa luận đề, luận điểm, lí lẽ và bằng chứng

Lời giải:

- Luận đề thể hiện ngay trong nhan đề văn bản là vấn đề chính được nêu ra để bàn luận.

- Luận điểm là những ý kiến thể hiện quan điểm của người viết về luận đề.

- Luận đề được làm sáng tỏ bằng hệ thống luận điểm và các lí lẽ, bằng chứng.


Câu 4 trang 65 SGK Ngữ văn 8 tập 1

Tìm câu văn thể hiện bằng chứng khách quan và ý kiến, đánh giá chủ quan của người viết trong đoạn văn sau:

Với các thi nhân, mùa thu lưu dấu của mình trong những vần thơ đượm một vẻ riêng trong trẻo. Nguyễn Du, Nguyễn Khuyến, Xuân Diệu, Huy Cận, Lưu Trọng Lư, Tế Hanh, Nguyễn Đình Thi,… đều có những câu thơ, bài thơ tuyệt đẹp. Đến lượt mình, Hữu Thỉnh lại làm cho mùa thu có thêm hương sắc mới.

Lời giải:

- Câu văn thể hiện bằng chứng khách quan của người viết trong đoạn văn trên là: Với các thi nhân, mùa thu lưu dấu của mình trong những vần thơ đượm một vẻ riêng trong trẻo.

- Câu văn thể hiện ý kiến, đánh giá chủ quan của người viết trong đoạn văn trên là: Đến lượt mình, Hữu Thỉnh lại làm cho mùa thu có thêm hương sắc mới.


Câu 5 trang 65 SGK Ngữ văn 8 tập 1

Em có đồng ý với nhận định: “Nhan đề Sang thu vừa bao trùm lại vừa thấm vào từng từ ngữ, cảnh vật” hay không? Vì sao?

Lời giải:

- Em có đồng tình với nhận định “Nhan đề Sang thu vừa bao trùm lại vừa thấm vào từng từ ngữ, cảnh vật” vì:

Nhan đề bài thơ Sang thu thể hiện cách lựa chọn khoảnh khắc thời gian, bắc cầu giữa cái không và cái có. Chính cảm giác mơ hồ, tinh tế đã chuyên chở cho tâm hồn thu theo cách của mùa thu. Nhạy cảm, nhẹ nhàng, vừa lạ vừa quen, nó đã đánh thức nơi ta những gì da diết nhất. “Sang thu” còn là của đời người. Đời người sang thu (sang tuổi xế chiều) nhiều từng trải, vững vàng hơn trước những biến động của cuộc đời.

Vũ Hồng Nhung
29/11/2023
Đánh giá bài viết
icon-make-question icon-make-question